વર્ષ 2026ના પવિત્ર શ્રાવણ માસના શુક્લ પક્ષની એકાદશી એટલે કે ‘શ્રાવણ પુત્રદા એકાદશી’ (પવિત્રા એકાદશી) ના પાવન પર્વે આજે દેશભરમાં ધાર્મિક ઉત્સાહ જોવા મળી રહ્યો છે. આ વર્ષે રવિવારના દિવસે આવેલી આ એકાદશી પર સર્વાર્થ સિદ્ધિ યોગ, રવિ યોગ, રાજ યોગ અને પ્રીતિ યોગ નો એકસાથે અદભુત સંયોગ રચાયો છે. જ્યોતિષાચાર્યોના મતે આ પ્રકારના શુક્રાદિત્ય અને રાજયોગના સંગમમાં કરવામાં આવતી પૂજા-અર્ચના અક્ષય પુણ્ય પ્રદાન કરે છે.
શ્રાવણમાં ‘હરિ-હર’ ની એકસાથે આરાધનાનો વિશેષ મહિમા
ન્યૂઝ ડેસ્ક સાથેની વાતચીતમાં પંડિતોએ જણાવ્યું કે સામાન્ય રીતે શ્રાવણ મહિનો ભગવાન શિવની આરાધના માટે સમર્પિત હોય છે, જ્યારે એકાદશી તિથિ જગતના પાલનહાર ભગવાન વિષ્ણુને અતિ પ્રિય છે. આથી શ્રાવણ પુત્રદા એકાદશીના દિવસે ભગવાન શિવ અને વિષ્ણુ બંનેના વિશેષ અભિષેકનો વિધાન છે.
વર્ષમાં બે વાર પુત્રદા એકાદશી આવે છે—પહેલી શ્રાવણ માસના શુક્લ પક્ષમાં અને બીજી પોષ માસના શુક્લ પક્ષમાં. આ દિવસે શ્રદ્ધાળુઓ નિષ્ઠાપૂર્વક વ્રત રાખીને કથા શ્રવણ કરે તો સંતાન સંબંધિત તમામ વિઘ્નો અને બાધાઓ દૂર થાય છે.
પૌરાણિક પૃષ્ઠભૂમિ: રાજા મહિજીતને કેવી રીતે મળ્યું સંતાન સુખ?
પૌરાણિક કથા મુજબ પ્રાચીન સમયમાં મહિષ્મતી નગરનો રાજા મહિજીત અત્યંત ધર્માત્મા અને પ્રજાપાલક હતો, પરંતુ તેને કોઈ સંતાન નહોતું. રાજ્યમાં સુખ-શાંતિ હોવા છતાં રાજા સંતાનહીન હોવાથી સતત ચિંતિત રહેતો હતો.
ત્યારે નગરના મહર્ષિ લોમેશના માર્ગદર્શન હેઠળ રાજા અને તેની પ્રજાએ શ્રાવણ શુક્લ પક્ષની એકાદશીનું વિધિવત વ્રત અને પૂજન કર્યું. વ્રતના અદ્ભુત પુણ્ય પ્રભાવથી રાજાને તેજસ્વી પુત્રની પ્રાપ્તિ થઈ. ત્યારથી જ આ પાવન તિથિ ‘પુત્રદા એકાદશી’ ના નામે ઓળખાવા લાગી.
આજનું સંપૂર્ણ પંચાંગ: 23 ઓગસ્ટ 2026 (Today’s Panchang)
તારીખ: 23 ઓગસ્ટ 2026, રવિવાર
વિક્રમ સંવત: 2083 | શક સંવત: 1948
માસ & પક્ષ: શ્રાવણ, શુક્લ પક્ષ
તિથિ: એકાદશી તિથિ (24 ઓગસ્ટના રોજ સવારે 04:18 વાગ્યા સુધી, ત્યારબાદ દ્વાદશી શરૂ થશે).
નક્ષત્ર: મૂળ નક્ષત્ર (સાંજે 05:44 વાગ્યા સુધી, ત્યારબાદ પૂર્વાષાઢા નક્ષત્ર).
યોગ: વિષકુંભ યોગ (સવારે 06:14 વાગ્યા સુધી, ત્યારબાદ પ્રીતિ યોગ).
કરણ: વણિજ કરણ (બપોરે 03:10 સુધી, ત્યારબાદ વિષ્ટિ/ભદ્રા કરણ).
સૂર્યોદય: સવારે 05:54 વાગ્યે | સૂર્યાસ્ત: સાંજે 06:53 વાગ્યે
ચંદ્રોદય: બપોરે 03:55 વાગ્યે | ચંદ્રાસ્ત: રાત્રે 01:56 વાગ્યે (24 ઓગસ્ટ)
શુભ અને અશુભ સમયગાળો
શુભ મુહૂર્ત (Puja Muhurat)
બ્રહ્મ મુહૂર્ત: સવારે 03:55 થી 04:41 સુધી
અભિજીત મુહૂર્ત: બપોરે 11:58 થી 12:49 સુધી
અમૃત કાળ: સવારે 10:33 થી બપોરે 12:21 સુધી
ચૌઘડિયું (અમૃત-સર્વોત્તમ): સવારે 10:46 થી બપોરે 12:24 સુધી
રાહુકાળ અને અશુભ સમય (Avoid These Timings)
રાહુકાળ: સાંજે 04:30 થી 06:00 સુધી (આ સમયગાળામાં પૂજા કે શુભ કાર્ય ન કરવું)
યમગંડ: બપોરે 12:00 થી 01:30 સુધી
ગુલિક કાળ: બપોરે 03:00 થી સાંજે 04:30 સુધી
જ્યોતિષીય સલાહ: સંતાન કષ્ટ નિવારણ માટેના 4 અચૂક ઉપાયો
પીપળાનું પૂજન: સવારે સ્નાન બાદ પીપળાના મૂળમાં જળ અર્પણ કરી દીવો પ્રગટાવો. ‘ॐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય’ મંત્રનો 108 વાર જાપ કરતા પરિક્રમા કરો.
વડના વૃક્ષ નીચે દીપદાન: સાંજના સમયે વડના વૃક્ષ નીચે તલના તેલનો દીવો પ્રગટાવી વિષ્ણુ ચાલીસા નો પાઠ કરવાથી સંતાનનું આયુષ્ય લંબાય છે.
સૂર્ય દેવને અર્ઘ્ય: રવિવાર અને એકાદશીનો યોગ હોવાથી તાંબાના લોટાથી સૂર્ય ભગવાનને જળ ચઢાવવું શ્રેષ્ઠ રહેશે.
પીળી વસ્તુઓનું દાન: બ્રાહ્મણ કે જરૂરિયાતમંદને પીળી મીઠાઈ, હળદર, ચણાની દાળ અથવા કેળાંનું દાન કરવાથી સૌભાગ્યમાં વૃદ્ધિ થાય છે.